wtorek, 30 lipca 2019

ciąża a konwencjonalna profilaktyka próchnicy

wpis opracowany na podstawie publikacji naukowej
/ praca poglądowa /

źródło fotografii: pixabay.com
♥ ♥ ♥
"W organizmie kobiety ciężarnej dochodzi do licznych zmian, głównie w układzie hormonalnym, immunologicznym oraz nawykach żywieniowych i zaburzeń ze strony układu pokarmowego. Zwiększają one ryzyko wystąpienia chorób w obrębie jamy ustnej i wpływają na sposób stomatologicznego postępowania leczniczego. Najbardziej korzystne dla przyszłej matki i jej potomstwa jest poddanie się kompleksowemu leczeniu stomatologicznemu w okresie poprzedzającym poczęcie." [1]

PROFILAKTYKA STOMATOLOGICZNA 
PRZED POCZĘCIEM
"Aspekty stomatologiczne, które należy wziąć pod uwagę przy planowaniu ciąży, dotyczą: eliminacji aktywnych zmian próchnicowych (poprzez stosowanie materiałów uwalniających fluor); likwidacji zmian zapalnych w obrębie dziąseł i błony śluzowej jamy ustnej; profesjonalnego usunięcia złogów nazębnych; wdrożenia prawidłowych nawyków żywieniowych i higienizacyjnych; likwidacji ognisk infekcji, czyli zęby pozbawione żywej miazgi powinny być prawidłowo przeleczone endodontycznie lub usunięte." [1]

PROFILAKTYKA STOMATOLOGICZNA 
PODCZAS CIĄŻY
"Profilaktyka stomatologiczna u kobiet w ciąży obejmuje zapobieganie próchnicy zębów, kwasowej erozji szkliwa i chorobom przyzębia. Działania profilaktyczne w czasie ciąży mają na celu obniżenie poziomu bakterii próchnicowych i opóźnienie kolonizacji jamy ustnej kriopatogenami poprzez:
- płukanie jamy ustnej przez 2 tygodnie 0,12% roztworem chlorheksydyny, 10-15 ml, 2 razy dziennie, przez 30 sekund,
- stosowanie miękkich szczotek do zębów i łagodnych środków czyszczących,
- oczyszczanie powierzchni języka (gromadzący się na nim nalot zawiera drobnoustroje i złuszczone komórki nabłonka, które stanowią rezerwuar płytki nazębnej),
- żucie gumy z ksylitolem, 2-3 razy dziennie po posiłkach, przez 5 min,
- zabiegi profesjonalne: usunięcie złogów nazębnych, aplikacja lakieru z chlorheksydyną,
- wdrożenie prawidłowych nawyków żywieniowych u higienizacyjnych,
- w ciągu dnia szczotkowanie zębów pastą z fluorem 1450 ppm F,
- codzienne płukanie jamy ustnej płukanką z fluorem 225 ppm F,
- stosowanie płukanek alkalicznych oraz preparatów remineralizujących szkliwo w celu obniżenia ryzyka kwasowej erozji szkliwa zębów.

! nie zaleca się wdrażania endogennych metod fluoryzacji !

Wizyta w gabinecie stomatologicznym powinna odbyć się co najmniej 2 razy w okresie ciąży przy braku potrzeb leczniczych i co 6 miesięcy po narodzinach dziecka. Termin pierwszej wizyty najkorzystniej ustalić na 3-4 miesiąc ciąży, drugiej zaś w 8 miesiącu ciąży.

W I trymestrze ciąży (do 12-13 tygodnia) - zaleca się przeprowadzenie oceny stanu zdrowia jamy ustnej, ryzyka rozwoju próchnicy i oszacowania potrzeb leczniczych. Jest to również odpowiedni czas na edukację na temat zmian zachodzących w organizmie, instruktażu higienicznego i kontroli płytki nazębnej, a także działania profilaktyczne w obrębie przyzębia i stosowanie miejscowo związków fluoru.

II trymestr ciąży (14-27 tydzień) - jest optymalnym okresem do przeprowadzania ewentualnych zabiegów stomatologicznych. W tym okresie organizm kobiety zaadoptował się do fizjologicznych zmian hormonalnych, organogeneza płodu została zakończona, a ryzyko porodu przedwczesnego jest stosunkowo niewielkie. Rekomendacje obejmują: instruktaż higieniczny i kontrolę płytki nazębnej, profesjonalne usunięcie złogów nazębnych według wskazań, kontrolę aktywności choroby, leczenie choroby próchnicowej, schorzeń miazgi, ekstrakcje.

W pierwszej połowie III trymestru ciąży zalecana jest kontynuacja działań poprzedzającego okresu, jednak w drugiej połowie należy unikać sytuacji stresogennych, ze względu na zwiększający się dyskomfort kobiety wynikający z powiększania sie macicy w wyniku rosnącej masy płodu i ryzyko wystąpienia tzw. zespołu żyły głównej.

Niezależnie od etapu ciąży, kobiecie należy zapewnić maksymalny komfort poprzez ograniczenie czasu zabiegu, odpowiednie ułożenie i możliwość zmiany pozycji oraz korzystania z toalety w trakcie wizyty, unikanie sytuacji stresogennych m.in. poprzez eliminację bólu - stosowanie środków znieczulenia miejscowego, podtlenek azotu.

Do czasu po rozwiązaniu zaleca się odroczyć 
leczenie protetyczne, ortodontyczne, planowane zabiegi chirurgiczne 
(implanty, dłutowanie zatrzymanych zębów) oraz wybielanie. 

Opieka stomatologiczna nad kobietą ciężarną powinna obejmować przede wszystkim edukację, działania profilaktyczne oraz leczenie, jeśli zajdzie taka konieczność. Przyszłym matkom należy uświadomić, że już w okresie płodowym można i trzeba dbać o zdrowie jamy ustnej dziecka. Kobiety w ciąży należy zachęcić do zdrowego odżywiania i racjonalnej diety, regularnej higieny jamy ustnej, zdrowego i spokojnego trybu życia, tak aby postępowanie terapeutyczne ograniczyć tylko do działań zapobiegawczych.

EDUKACJA PROZDROWOTNA
Naczelną zasadą opieki stomatologicznej nad kobietą ciężarną powinna być współpraca między lekarzem ginekologiem i lekarzem dentysta, gdyż ochrona zdrowia kobiety w ciąży wymaga stałej opieki stomatologicznej w połączeniu z okresowymi badaniami ciężarnych. Równie ważna jest edukacja prozdrowotna kobiet, która wpływa na zmianę niewłaściwych zachowań sprzyjających próchnicy zębów  oraz chorobom przyzębia i błony śluzowej jamy ustnej zarówno u kobiet, jak i u przyszłego potomstwa. Podczas instruktażu dla kobiet w ciąży powinny zostać przekazane następujące treści: 

  • zęby dziecka zaczynają się rozwijać w 4-6 miesiącu życia płodowego,
  • wzrost stężenia hormonów płciowych we krwi i zmiany w wydzielaniu śliny oraz składzie płynu dziąsłowego wpływają na odkładanie płytki bakteryjnej i stan zdrowia przyzębia,
  • zła higiena jamy ustnej i choroby przyzębia mogą stwarzać w niektórych przypadkach ryzyko przedwczesnego porodu i niskiej masy urodzeniowej dziecka,
  • próchnica zębów jest chorobą wywołaną przez bakterie, które kolonizują jamę ustną już od urodzenia najczęściej na drodze transmisji od opiekunów dziecka,
  • matka powinna zredukować czynniki ryzyka wystąpienia powikłań zdrowotnych poprzez codzienne, regularne zabiegi higienizacyjne, unikanie palenia tytoniu i wszelkich używek, racjonalne odżywianie i regularne wizyty kontrolne u lekarza dentysty,
  • pierwsza wizyta z dzieckiem w gabinecie dentystycznym powinna odbyć się pomiędzy 6 a 12 miesiącem życia dziecka, w celu ustalenia indywidualnej strategii zapobiegania próchnicy. 

Kobiety ciężarne powinny być jak najwcześniej poinformowane o tych faktach, przez co możliwe jest osiągnięcie odpowiedniego poziomu świadomości i motywacji do poprawy higieny jamy ustnej." [1]

Przeczytaj koniecznie!
oraz


_
Zobacz wszystkie KATEGORIE bloga, czyli powiązane wpisy.

Źródło /publikacja naukowa/
1. Profilaktyka stomatologiczna i postępowanie lecznicze u kobiet w ciąży; E. Pels i in.; Katedra Stomatologii Wieku Rozwojowego, Uniwersytet Medyczny w Lublinie.

DRUKUJ ]

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz